Rzeczpospolita zakopiańska

Rysunki:
Przemysław Kłosin
Scenariusz:
Grzegorz Niewiadomy, Paweł Niewiadomy

Pod koniec 1918 r. klęska państw zaborczych w wojnie była nieunikniona. Rosja, miotana rewolucją i wojną domową, już w marcu podpisała układ pokojowy z państwami centralnymi, oddając im w praktyce kontrolę nad ziemiami polskimi. Traktat brzeski jednak nie uratował Niemiec – przegrana na froncie zachodnim w drugiej bitwie nad Marną definitywnie przekreśliła szansę na zdobycie Paryża i ostateczne zwycięstwo. W tej sytuacji 5 października rząd Rzeszy ogłosił przyjęcie 14 punktów prezydenta Wilsona, jako podstawy do rozmów o zawieszeniu broni między Niemcami a ententą.

Wielonarodowościowe Austro-Węgry także chyliły się ku upadkowi, targane od wewnątrz dążeniami niepodległościowymi zamieszkujących je ludów. Aby ratować państwo, cesarz Karol Habsburg planował przekształcenie monarchii w związek niezależnych państw. Działania te nie mogły już jednak nic pomóc, czemu dał wyraz m.in. poseł Ignacy Daszyński, który w parlamencie austriackim głośno mówił o żądaniach niepodległościowych Polaków.

W obliczu upadających potęg zaborczych i jasnych deklaracji ententy na temat konieczności powstania wolnej i zjednoczonej Polski, Polacy w różnych częściach zaboru austriackiego przystąpili do tworzenia struktur przyszłego państwa. Jednym z ośrodków, gdzie szybko przystąpiono do działania, było leżące na uboczu wielkiej polityki Zakopane. Ten podhalański kurort już na przełomie XIX i XX w. stał się jednym z ważniejszych ośrodków życia kulturalnego Polaków oraz miejscem wypoczynku i pracy wielu polskich artystów i intelektualistów. Jednym z nich był Stefan Żeromski.

Serwis wykorzystuje pliki cookies Więcej informacji